paremie prawoznawstwo

 0    146 词汇卡    pawkozinilowca
打印 检查自己
 
问题 答案
Omnis definitio in iure civili periculosa est; parum est enim, ut non subverti posset
开始学习
W prawie cywilnym wszelka definicja jest niebezpieczna, ponieważ rzadko się zdarza, by nie można było jej podważyć
Ius est ars boni et aequi
开始学习
Prawo jest sztuką dobra i słuszności
Nulla est iurisprudentia sine latina sapientia
开始学习
żadna jest jurysprudencja bez łaciny
Hominum causa omne ius constitutum sit
开始学习
Wszelkie prawo winno być stanowione ze względu na człowieka
Iuris praecepta sunt haec: honeste vivere, alterum non ledere, suum cuique tribuere
开始学习
Nakazy prawa są następujące: uczciwie żyć, nie szkodzić drugiemu, oddawać każdemu to, co mu się należy
Aequitas
开始学习
słuszność, czyli to co uczciwe i zgodne z sumieniem
Fiat iustitia, pereat mundus
开始学习
Niech stanie się sprawiedliwość, choćby świat miał runąć
Bis de eadem re agere non licet (lub ne bis in idem)
开始学习
nie wolno procesować się dwa razy w tej samej sprawie
Acta publica probant se ipsa
开始学习
dokumenty urzędowe świadczą same za siebie
Actor sequitur forum rei
开始学习
powód idzie za pozwanym
Semel heres semper heres
开始学习
kto zostaje dziedzicem, pozostaje nim zawsze
Indigno aufertur hereditas
开始学习
niegodnemu odbiera się spadek
Mater semper certa est: pater est, quem nuptiae demonstrant
开始学习
matka jest zawsze pewna, ojcem jest ten, na kogo wskazuje małżeństwo
Adoptio naturam imitatur
开始学习
przysposobienie naśladuje naturę
Affines sunt viri et uxoris cognati
开始学习
powinowatymi są krewni męża i żony
Res nullius cedit primo occupanti
开始学习
rzecz niczyja przypada temu, kto pierwszy ją zawłaszczył
Prior tempore potior iure
开始学习
kto lepszy, co do czasu, ten lepszy co do prawa
Superficies solo cedit
开始学习
to, co znajduje się na gruncie, przypada gruntowi
Res perit suo domino
开始学习
rzecz przypada swojemu właścicielowi
Expedit enim rei publicae, ne quis re sua male utatur
开始学习
w interesie państwa leży, aby nikt nie używał źle swojej rzeczy.
Nemo plus iuris ad alium transferre potest, quam ipse habet
开始学习
nikt nie może przenieść na drugiego więcej prawa, niż sam ma
Obligatio impossibilium nulla est
开始学习
zobowiązanie do świadczenia niemożliwego nie istnieje
Et non facere facere est
开始学习
powstrzymanie się od działania, jest działaniem
Si unus solvat, omnes liberanatur
开始学习
jeżeli jeden spełni świadczenie wszyscy są uwolnieni
Rebus sic stantibus omnis promissio intellegitur
开始学习
Każde zobowiązanie rozumiane jest jako obowiązujące tylko w takim stanie rzeczy, jaki istniał w momencie jego zawarcia
Dies interpellat pro homine
开始学习
termin wzywa za człowieka
Sine pretio nulla vendito
开始学习
Nie ma sprzedaży bez ceny
Male enim nostro iure uti non debemus
开始学习
nie powinniśmy bowiem źle korzystać z naszego prawa.
Ab initio nullum semper nullum
开始学习
to, co jest od początku nieważne, zawsze jest nieważne.
Rei turpis nullum mandatum est
开始学习
nieważne jest zlecenie niemoralnego zachowania
Nemo de domo sua extrahi debet
开始学习
nikogo z własnego domu nie można zabierać siłą
Casus est maior vis cui humana infirmitas resistere non potest
开始学习
siłą wyższą jest zdarzenie, któremu słabość ludzka nie może się oprzeć
Ius naturale est, quod natura omnia animalia docuit: nam ius istud non humani generis proprium, sed omnium animalium
开始学习
Prawem naturalnym jest to prawo, którego sama natura nauczyła wszystkie stworzenia: prawo bowiem jest właściwe nie tylko rodzajowi ludzkiemu, lecz wszystkim stworzeniom
Legem bonam a mala nulla alia nisi naturae norma divider possumus
开始学习
Dobre prawo od złego możemy odróżnić miarą prawa natury
Iura non in singulas personas, sed generaliter constituuntur
开始学习
Prawa są stanowione nie ze względu na konkretne osoby, lecz dla wszystkich.
Lex non obligat nisi promulgata
开始学习
Ustawa nie obowiązuje, jeśli nie jest ogłoszona.
Lex retro non agit
开始学习
Ustawa nie działa wstecz.
Simplicitas legibus amica
开始学习
Prostota przyjaciółką ustaw.
Legem brevem esse oportet
开始学习
Ustawa powinna być zwięzła.
In legibus magis simplicitas quam difficultas placet
开始学习
W ustawach lepsza jest prostota niż zawiłość.
Misera est vita, ubi ius est vagum aut incertum
开始学习
Marne jest życie tam, gdzie prawo jest chwiejne albo niepewne.
Magistratum lege esse loquentem, legem autem mutuum magistratum
开始学习
Urzędnik jest mówiącym prawem, prawo zaś niemym urzędnikiem.
Quid est enim civitas nisi iuris societas civium?
开始学习
Czymże jest bowiem państwo, jeśli nie opartym na przepisach prawa związkiem obywateli?
Amemus patriam, pareamus legibus
开始学习
Kochajmy Ojczyznę, przestrzegajmy obowiązujących w niej praw.
Auctoritas, non veritas facit legem
开始学习
Nie prawda, lecz władza państwowa stanowi prawo.
Placuit in omnibus rebus praecipuam esse iustitiae aequitatisque quam stricti iuris rationem
开始学习
We wszystkich sprawach zasada sprawiedliwości i słuszności powinna mieć pierwszeństwo nad zasadą ścisłego prawa.
A verbis legis non est recedendum
开始学习
Należy trzymać się słów ustawy.
Cuius est condere, eius est abrogare
开始学习
Kto może stanowić prawo, ten może je uchylić.
Iudex est lex loquens / Iudicis est ius dicere, non dare
开始学习
Sędzia jest mówiącą ustawą / Rzeczą sędziego jest orzekać, nie stanowić prawo.
Ex iniuria ius non oritur
开始学习
Z bezprawia nie powstaje prawo
Nemo ex suo delicto meliorem suam condicionem facere potest
开始学习
Nikt nie może polepszyć swojej sytuacji w następstwie własnego czynu bezprawnego
Non ex regula ius sumatur, sed ex iure qoud est regula fiat
开始学习
Reguły (zasady) nie tworzą prawa lecz się z niego wywodzą.
Applicatio est vita regulae
开始学习
Stosowanie prawa jest życiem normy prawnej
Iustitia non debet claudicare
开始学习
Sprawiedliwość nie powinna kuleć.
Roma locuta causa finita
开始学习
Rzym przemówił/orzekł, sprawa skończona
Iustitia vestras iudicabo
开始学习
Osądzę waszą sprawiedliwość
Nemo est iudex in propria causa
开始学习
Nikt nie może być sędzią we własnej sprawie
Audiatur et altera pars
开始学习
Niech będzie wysłuchana i druga strona
Prius quam exaudias, ne iudices
开始学习
Zanim nie wysłuchasz, nie sądź
Erubescens, cum sine lege loquimur
开始学习
Rumienimy się, gdy mówimy bez ustawy
Facta probantur, iura novit curia
开始学习
Fakty wymagają udowodnienia, prawo zna sąd.
Bonus iudex damnat improbanda, non odit
开始学习
Dobry sędzia karze występki, jednak bez nienawiści.
Boni iudicis est lites dirimere
开始学习
Dobrego sędziego cechuje umiejętność łagodzenia sporów.
Qoud legibus omnissum est, non omnittetur religione iudicantis
开始学习
Co zostało pominięte, niech nie umknie skrupulatnemu sędziemu.
Sapientis iudicis est semper cogitare, quid lex cogat
开始学习
Mądry sędzia powinien zawsze rozważać to, co nakazuje prawo.
Iudex non facile recedere debet
开始学习
Sędzia nie powinien łatwo ustępować.
Se damnat iudex, innocentem qui opprimit
开始学习
Samego siebie skazuje sędzia, który uciska niewinnego.
Nulla poena sine culpa
开始学习
Nie ma kary bez winy
Nullum crimen sine lege
开始学习
Nie ma przestępstwa bez ustawy
Nullum crimen sine poena
开始学习
Nie ma przestępstwa bez kary
Nullum crimen sine periculo sociali
开始学习
Nie ma przestępstwa bez społecznego niebezpieczeństwa czynu
Debet quis iuri subiacere, ubi deliquit
开始学习
Podlega się prawu miejsca dokonania przestępstwa
Graviore culpa gravior poena
开始学习
Im większa wina, tym większa kara
Geminat peccatum, quem delicti non pudet
开始学习
Kto nie wstydzi się swojego czynu, podwaja swoją winę
Affectus punitur, etsi non sequatur effectus
开始学习
Zamiar jest karalny nawet wtedy, gdy zamierzony skutek nie nastąpił
Minor in delictis maior habetur
开始学习
W przypadku przestępstw nieletni traktowany jest jak dorosły
Ultimum supplicium esse mortem solam interpretamur
开始学习
Jako najwyższą karę rozumiemy jedynie karę śmierci
Semel comissa poena non evanescit
开始学习
Raz wymierzona kara nie popada w zapomnienie
Poena maior absorbet minorem
开始学习
Kara cięższa pochłania lżejszą
Multiplicata transgressione crescat poenae inflictio
开始学习
Przy powtórnym złamaniu prawa prawa niech wzrasta wymiar kary
Ex singulis causis singulae poenae irrogantur
开始学习
W poszczególnych przypadkach nakłada się poszczególne kary - zasada indywidualizacji kary
Facientes et consentientes pari poena plectuntu
开始学习
Na sprawców i wspólników nakłada się równą karę
Expedit rei publicae, ut finis sit litium
开始学习
Dla państwa korzystne jest, aby procesy nie trwały zbyt długo
Crimina morte extinguuntur
开始学习
Przestępstwa wygasają wskutek śmierci sprawcy
Ius et furi dicitur
开始学习
Nawet złodziejowi należy się sprawiedliwość przed sądem
Nemo iudex in causa sua
开始学习
Nikt nie może być sędzią we własnej sprawie
Nullus describatur reus, priusquam convincatur
开始学习
Nikogo nie wolno uznać za winnego przed skazaniem
Neminem captivabimus nisi iure victum
开始学习
Nikogo nie będziemy więzili, chyba że skazanego prawomocnym wyrokiem
Absentem in crminibus damnari non oportet
开始学习
Nieobecnego nie należy skazywać za przestępstwo
Tantum devolutum, quantum appellatum
开始学习
Sprawa w takim zakresie przechodzi do sądu wyższej instancji, na ile zostało to określone w apelacji
Reformatio in peius iudici appellatio non licet
开始学习
Sądowi apelacyjnemu nie wolno zmieniać wyroku nie niekorzyść zasądzonego/skazanego
Accusare nemo se debet (nisi coram deo)
开始学习
Nikt nie musi oskarżać samego siebie (chyba że przed Bogiem).
Facultas probandi non est augustanda
开始学习
Możliwość dowodzenia nie może być ograniczana
In criminalibus probationes debent esse luce clariores
开始学习
W sprawach karnych dowody muszą być jaśniejsze niż światło
Qod non est in actis, non est in mundo
开始学习
Czego nie ma w aktach, nie ma na świecie
In dubiis benigniora / clementia
开始学习
W razie wątpliwości łaskawiej/łagodniej
In dubiis minus
开始学习
W razie wątpliwości zasądzić mniej
In dubio pro reo iudicandum est
开始学习
W razie wątpliwości na korzyść oskarżonego
In dubio pro libertate
开始学习
W razie wątpliwości na korzyść wolności
Animus malus
开始学习
Zły zamiar
Causa criminalis
开始学习
Sprawa karna
Corpus delicti
开始学习
Przedmiot będący dowodem popełnienia przestępstwa
Delicto flagranti / in flagranti
开始学习
Na gorącym uczynku
Habeas corpus
开始学习
Zespół norm gwarantujących wolność i nietykalność osobistą
Morbus mentalis
开始学习
Choroba psychiczna
Poena capitis / ultimum supplicium
开始学习
Kara śmierci
Poena talionis
开始学习
Kara odwetu
Vis compulsiva
开始学习
Przymus psychiczny
Corruptissima / perditissima re publica plurimae leges
开始学习
Im większe zepsucie w państwie, tym liczniejsze ustawy
Leges ab omnibus intellegi debent
开始学习
Ustawy powinny być zrozumiałe dla wszystkich
De minimis non curat lex
开始学习
Ustawa nie troszczy się o drobiazgi
Verba cum effectu acipienda
开始学习
Słowa należy zgodnie z ich znaczeniem
Ubi eadem legis ratio, ibi eadem legis dispositio
开始学习
W takich samych okolicznościach należy stosować takie same rozwiązania prawne
Clara non sunt interpretanda
开始学习
Nie dokonuje się wykładni tego, co jasne
Interpretatio cessat in claris
开始学习
Interpretacja (wykładnia) kończy się, gdy wszystko jest jasne
Eius est interpretari leges, cuius est condere
开始学习
Do interpretacji prawa upoważniony jest ten, kto je stanowi
Apices iuris non sunt iura
开始学习
Sztuczki prawne nie stanowią prawa
Contra legem facit, qui id facit qoud lex prohibet, in fraudem vero, qui salvis verbis legis sententiam eius circumvenit
开始学习
Wbrew ustawie postępuje ten, kto czyni to, czego ustawa zabrania; z ominięciem ustawy działa zaś ten, kto nie naruszając jej słów, obchodzi jej treść
Secundum legem
开始学习
zgodnie z prawem
Contra legem
开始学习
Wbrew prawu
Praeter legem
开始学习
Obok prawa (ominięcie).
Lege non distinguente nec nostrum est distinguere
开始学习
Tam, gdzie ustawa nie rozróżnia, nie naszą rzeczą jest wprowadzać rozróżnienie
Exceptio est strictissimae interpretationis
开始学习
Wyjątek powinien być interpretowany ściśle
Expressio specialis omnem impedit extensionem
开始学习
Dokładne wyrażenie wyklucza wykładnię rozszerzającą
Exclusa censentur omnia, quae lex enumerando non inclusit
开始学习
Należy uznać za wyłączone wszystko to, czego ustawa, wyliczając, nie włączyła
Interpretatio declarativa (Extensiva et Restrictiva)
开始学习
Wykładnia literalna (Rozszerzająca i Zawężająca)
Argumentum a rubrica
开始学习
Argument z systematyki ustawy
Incivile est nisi tota lege respecta una aliqua particula eius proposita iudicare vel respondere
开始学习
Nieprawidłowe jest wydawanie wyroku lub opinii prawnej bez uwzględniania całości ustawy, na podstawie jednego fragmentu
Benignius leges interpretandae sunt, quo voluntas earum conservetur
开始学习
Ustawy są właściwie interpretowane, gdy zachowuje się ich ducha
Sensum, non verba spectamus
开始学习
Patrzymy na sens, nie na słowa
Ratio legis
开始学习
Cel, sens ustawy, “przyczyna wydania”.
Lex superior derogat legi lnferiori
开始学习
Reguła hierarchiczna
Lex specialis derogat legi generali
开始学习
Reguła merytoryczna
Lex posteriori derogat legi priori
开始学习
Reguła chronologiczna
Summum ius summa iniuria
开始学习
Najwyższe prawo [bywa] najwyższym bezprawiem
Abrogata lege abrogante non reviviscit lex abrogata
开始学习
Uchylenie ustawy uchylającej ustawę nie przywraca obowiązywania uchylonej ustawy
Omnia sunt interpretanda
开始学习
Wszystko podlega interpretacji
Lex iniusta non est lex
开始学习
Ustawa (prawo) niesprawiedliwe nie jest ustawą (prawem).
Non omne quod licet honestum est
开始学习
Nie wszystko, co dozwolone, jest uczciwe
Pacta sunt servanda
开始学习
Umów należy dotrzymywać
Silent leges inter arma
开始学习
Pośród oręża (w czasie wojny) milczą ustawy.
Ubi societas, ibi civitas ibi ius
开始学习
Gdzie społeczeństwo, tam też państwo, tam też prawo
Salus populi suprema lex esto
开始学习
Dobro ludu najwyższym prawem
Onus probandi
开始学习
Ciężar dowodu
Legum servi sumus ut liberi esse possimus
开始学习
Wszyscy jesteśmy niewolnikami praw (abyśmy mogli być wolni)
Cessante ratione legis, cessat lex ipsa
开始学习
Gdy ustaje przyczyna, dla której wydano ustawę, traci moc sama ustawa

您必须登录才能发表评论。